Niezwykła willa i osiedle Księży Młyn

Dziś prezentuję już ostatnią odsłonę trasy "W kręgu...wielkich wizji". Naszą wycieczkę kończymy na osiedlu Księży Młyn. Miłego spacerowania!

34. Willa Herbsta

Mieszcząca się na rogu ulic Tymienieckiego i Przędzalnianej, obok stawu nad Jasieniem, posiadłość powstała w latach 1875–1877 z inicjatywy Karola W. Scheiblera. Był to prezent ślubny dla jego najstarszej córki Matyldy i zięcia Edwarda Herbsta, który pełnił w owym czasie funkcję dyrektora fabryki. Willę zaprojektował Hilary Majewski, inspirując się renesansową architekturą Andrea Palladia. Willa posiada 16 pomieszczeń – reprezentacyjne na parterze, mieszkalne na piętrze. Z czasem dobudowano salę balową oraz oranżerię, a pomieszczenia gospodarcze i pokoje dla służby połączono z domem murowanym łącznikiem. Na terenie znajduje się także wozownia i stajnie. Po wojnie budynki uległy zaniedbaniu. Produkowano w nich bombki choinkowe, była w tym miejscu szkoła i żłobek. Prace remontowe przeprowadziło dopiero Muzeum Sztuki, które ulokowało tu swój oddział. W 1990 r. rezydencja została nagrodzona medalem Europa Nostra. Można obecnie podziwiać ekspozycję wnętrz pofabrykanckich z przełomu XIX i XX wieku. Z dawnego wystroju zachowały się piece oraz żyrandol, reszta została niemalże wiernie odtworzona. Warto też zobaczyć ogród.

35. Osiedle Księży Młyn

Pierwotne osiedle robotnicze dla pracowników fabryki Scheiblera zajmuje obszar między ulicami Tymienieckiego i Przędzalnianą, a jego główną oś stanowi aleja Księży Młyn. Wzdłuż tej alei wzniesiono w 1875 r. dwa szeregi domów, w każdym po sześć obiektów. W późniejszym okresie dobudowano trzeci rząd przy ul. Przędzalnianej. Tak zwane famuły zaprojektował Hilary Majewski. 

Domy są jednakowe, zbudowane z cegły, dwukondygnacyjne i pozbawione dekoracji. Na każdej kondygnacji znajdują się cztery mieszkania dwuizbowe po 40 m² i cztery jednoizbowe po 25 m². Pomiędzy szeregami wybudowano komórki i ubikacje. Cały teren ogrodzono. Aleja główna była od początku obsadzona drzewami i zamknięta od północy budynkiem szkoły, obok której usytuowano konsumy, czyli sklepy. Ta pierwsza szkoła fabryczna w Łodzi była przeznaczona dla dzieci pracowników zakładów.

Filmowe historie

Wakacje właśnie zaczynają (hura!). Po dłuższej przerwie będziemy kontynuować trasę w "W kręgu wielkich wizji". Dziś poznamy miejsca związane z filmem. Zapraszam!


                   26. Pałac Scheiblerów

Mieści się przy pl. Zwycięstwa 1, w otoczeniu Parku Źródliska. W 1856 roku stał tu skromny parterowy dom, który dziesięć lat później poddano przebudowie. Projekt wykonał Karol Mertsching, zakładając dobudowę piętra i nadanie charakteru reprezentacyjnego wystrojowi. W latach 1884-87 przeprowadzono kolejną rozbudowę, którą prowadził warszawski architekt Edward Lilpop. W efekcie budynek zyskał neorenesansowy charakter. Obecnie w pałacu ma swoją siedzibę jedyne w Polsce muzeum kinematografii. W środku można podziwiać bogate wnętrza. Warto dodać, że wyposażenie zostało sprowadzone z Berlina, Paryża i Drezna. W gabinecie znajduje się jedna z trzech (w Łodzi) mozaik z weneckiego warsztatu Salviattiego. 

Ponadto w piwnicy i w salach oglądać można m.in. stare urządzenia do projekcji filmów, plakaty, a na dziedzińcu element scenografii z filmu „Stara Baśń” Zachował się także unikalny fotoplastykon, wykonany w pracowni jego wynalazcy Augusta Fuhrmanna. Pałacowe wnętrza „grały” też w wielu filmach, np. „Ziemi Obiecanej”, „Vabanku”, czy „Pożegnaniu jesieni”. Od niedawna działa przy muzeum kino Kinematograf, gdzie pokazywane są także etiudy studentów szkoły filmowej.

• Muzeum Kinematografii, pl. Zwycięstwa 1, dodatkowych około 60 min

Muzeum gromadzi urządzenia techniczne, aparaty, plakaty, pamiątki związane z rozwijem filmu i fotografii. Jest też w posiadaniu oryginalnego fotoplastykonu. Odwiedzający mogą także podziwiać wnętrza pałacu Scheiblerów. W Muzeum mieści się też sala kinowa oraz kawiarnia.

Godziny otwarcia: wt 10-17, sr, pt – 9-16, cz, sb, nd 11-18

Kontakt: www.kinomuzeum.pl, muzeum@kinomuzeum.pl, 42 674 09 57

Wstęp: normalny – 10 zł, ulgowy – 7 zł, przewodnik – 50 zł, wtorek – wstęp bezpłatny

27. Łódzka „Filmówka”

Słynna szkoła ma swoją siedzibę przy ulicy Targowej 61/63. Rektorat zajmuje dawną neorenesansową willę Oskara Kohna, projektu Franciszka Chełmińskiego. Kohn zaczynał swoją karierę jako urzędnik w fabryce Heinzla i Kunitzera. Szybko jednak awansował, uzyskując fotel prezesa spółki oraz status jednego z najbogatszych łodzian. W 1939 roku wykupił swoje życie w zamian za Widzewską Manufakturę. Zmarł w 1961 r., w Argentynie.

Państwowa Wyższa Szkoła Filmowa, Telewizyjna i Teatralna im. Leona Schillera powstała 1948 roku. Kandydaci mogą podjąć naukę na wydziale; aktorskim, reżyserskim, operatorskim oraz produkcji filmowej i telewizyjnej. Uczelnia wychowała wielu znakomitych reżyserów: Kieślowskiego, Wajdę, Kutza, Polańskiego, Machulskiego; operatorów, jak Sobociński, Wójcik oraz plejadę polskich aktorów. Sami studenci przez lata tworzyli legendę uczelni, sami będąc bohaterami wielu anegdot o szkole. W 2003 roku na terenie otwarto nowoczesną halę zdjęciową.

Współtwórcą programu szkoły był wybitny znawca kina i pedagog Jerzy Toeplitz. Studenci mieli możliwość nie tylko poznania sztuki filmowej w teorii, ale mogli w praktyce rozwijać swój warsztat. Szkoła słynie także ze schodów, które były miejscem spotkań między zajęciami, wymiany poglądów oraz rodzenia się pomysłów. 

Z wizytą u Poznańskiego

Niemalże miesiąc temu publikowałem informację (http://zielonykrag.blogspot.com/2012/01/najsynniejszy-paac-odzi.html) o Pałacu Poznańskiego. Tam zawarłem w krótkich słowach jego historię oraz opis ze zdjęciami elewacji. Nadszedł czas, by zajrzeć do środka. Zapraszam na "fotospacer" po pałacowych wnętrzach.

Zaczynamy od reprezentacyjnej klatki schodowej. Niegdyś pod świetlikiem podwieszony był model fregaty. Dziś ten motyw można odnaleźć w dekoracji kominka, po prawej stronie od wejścia.

Wchodzimy na piętro do części reprezentacyjnej pałacu. Już przy wejściu swoim przepychem zachwyca  sala jadalna - jedno z najsłynniejszych wnętrz Łodzi (i nie tylko). Warto zwrócić uwagę na symbolikę dekoracji. Odnajdziemy tu m.in. alegorie pracy, bogactwa, ale i symbole odnoszące się do żałoby. Ostatnia przebudowa obiektu została ukończona już po śmierci Izraela Poznańskiego. 

Następnie przejdziemy przez salonik muzyczny. Znajdują się tu liczne instrumenty muzyczne, gramofon oraz meble i wyposażenie z przełomu XIX i XX w.

Wchodzimy do kolejnej sali - balowej, nazywanej również "lustrzaną". Uwagę zwraca, oprócz dekoracji, scena oraz loża dla orkiestry.

Gabinet Poznańskiego to miejsce, gdzie odnajdziemy liczne zdjęcia miejsc związanych z rodziną oraz fotografie samych Poznańskich. Centralny punkt sali stanowią biurko, fotel oraz portret właściciela.

Czas przejść do skrzydła wschodniego, w którym można zwiedzić Panteon Wielkich Łodzian. Najwięcej miejsca poświęcono w nim Arturowi Rubinsteinowi. Znajdziemy tu kolekcję jego zdjęć, odznaczeń oraz nagród. Wśród nich....Oscar.

Na koniec zasiądźmy w pałacowej kawiarni.

Polecam zwiedzić pałac osobiście. Więcej informacji: godziny otwarcia, ceny biletów i inne informacje znajdziecie na stronie Muzeum Miasta Łodzi.

http://www.muzeum-lodz.pl

5. Urodziny Muzeum Fabryki

26 stycznia 2012 r. mieszczące się w Manufakturze Muzeum Fabryki obchodzi swoje 5. urodziny. Eskspozycja ilustruje historię dawnych zakładów Poznańskiego i powojennego Poltexu, przybliża życie jej pracowników oraz objaśnia proces produkcji tkanin. Sercem wystawy są cztery ponadstuletnie krosna typu angielskiego, uruchamiane zwiedzającym. Dopiero ich stukot oraz opowieść przewodnika są w stanie uzmysłowić, jakie warunki panowały na danej tkalni. 

Twórca wystawy, znany m.in. z projektu Muzeum Powstania Warszawskiego, Mirosław Nizio zastosował wiele ciekawych i atrakcyjnych rozwiązań. Ekspozycja została wzbogacona prezentacjami multimedialnymi, filmami, a odwiedzający mogą dotknąć bawełnianych półproduktów oraz własnoręcznie sprawdzić, jakie wzory były drukowane w fabryce przed wojną. Muzeum co roku organizuje w drugiej połowie sierpnia "Urodziny Poznańskiego" oraz szykuje dodatkowe atrakcje na "Noc Muzeów".

Muzeum kończy pięć lat i wypracowało już sobie renomę na kulturalnej mapie miasta, ale nie ma zamiaru usiąść na laurach. Powołuje do życia nową przestrzeń działań kulturalnych, artystycznych i edukacyjnych - „Fabrykę po godzinach”, w ramach której odbywać się będą liczne wystawy łódzkich artystów, warsztaty czy wieczory z tangiem. Dla wielu turystów stało się też obowiązkowym punktem programu wizyty w Łodzi.


W najbliższy weekend (28 i 29 stycznia 2012 r.) Muzeum Fabryki z okazji swoich urodzin zaprasza na dodatkowe atrakcje m.in. wystawę retrospektywną plakatów, "wystawy demonstrowane" czyli uruchomienie dodatkowych urządzeń włókienniczych, pokazy filmów dokumentalnych i słodki poczęstunek.


Zamieszczam też link do fragmentu filmu o Muzeum, który niedługo będzie miał swoją premierę i stanie się stałym elementem wystawy:
http://www.youtube.com/watch?v=_Nsy2dtq1qs

Informacje praktyczne:

http://www.muzeumfabryki.pl

Profil Muzeum na Facebook'u:

https://www.facebook.com/pages/Muzeum-Fabryki/174669581587

Kontakt:

muzeum@manufaktura.com

42 664 92 93

Fotografie pochodzą z Archiwum Muzeum Fabryki, aut. Marcin Romański.